Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan Lübnan'a taziye mesajı
 Devamı    
 
Meral Akşener’den Devlet Bahçeli’ye yanıt
  Devamı    

 

 
 
 
 Anafartalar Zaferinin 105. Yıldönümü Conkbayırında törenle kutlandı
  Devamı 

magazin
 
 
Çanakkale de "Ben Binbaşı Ali Faik Bey" Sergisi 
  Devamı  

 

 
 
 
 
 
  AKPINAR Temmuz 2017 Sayısı
 
 
 AKPINAR Mart 2017 Sayısı
 
 
 
Bir insanlık dersi...
 
 

 Orhan SELEN

Devamı

  
Hava Durumu Bilgileri

 
Döviz Kurları
altın fiyatları

Anket
Anket Seçilmemiş
Diğer Anketler

 


 
Ziyaretçiler
Toplam Ziyaretçi :  22919310
Bugün Ziyaretçi :  3558
Aktif Ziyaretçiler :  87

TEKERLEMELERİN ÖZELLİKLERİ
 
       Tekerleme, Türkiye’de bir tür olarak kabul edilirken diğer Türk topluluklarında böyle bir durumdan bahsetmek oldukça güçtür. Tekerleme kavramı, Azerbaycan Türklerinde âşık edebiyatında bir tür, Makedonya, Bulgaristan Gagavuz, Kıbrıs Dobruca ve Irak Türkleri arasında ise “masal tekerlemesi” anlamında kullanılmaktadır. 
       Tekerlemelerin çok çeşitli kaynakları vardır. Öncelikle insanın hayal dünyası. Genellikle yalan ve uydurma sözlerden oluşmuş abartılı ifadeler, insanın farklı düşünme ve hayal kurma özelliğinden kaynaklanmıştır. Bunun yanı sıra tekerlemelerin oluşumunda Şamanizm’in de etkili olduğu düşünülmektedir. Hatta bugün çocuk dünyasında yaşamakta olan pek çok tekerleme, aslında bir Şaman duasıdır. (Aman, şimdi bunu okuyunca çocuklara tekerleme öğretmekten vazgeçmeyin sakın. J)
Her dönemde yeni şartlar içinde söylenmiş tekerlemeler vardır. 
1. Tekerlemelerde belli bir konu yoktur. 
2. Tekerlemeler, hem mısra başı hem de mısra sonu kafiyeleri, aliterasyon ve secilerle elde edilen ses oyunları ve çağrışımlarla birbirine bağlanmıştır. 
3. Tekerlemelerde bazı düşünceler ve hayaller, abartma, şaşırtma ve güldürmeye dayalı bazı söz kalıpları içinde art arda sıralanır.
4. Tekerlemelerdeki düşünce, nazım unsurlarıyla aktarılır. 
5. Tekerlemelerin bir kısmı karşılıklı soru-cevap ve zincirleme diyalog şeklinde söylenmiştir. Bu tekerlemelere özellikle Azerbaycan, Karay, Kazak ve Karaçay Türklerinin halk edebiyatında rastlanır.
6. Tekerlemeler, içerik, anlatım özellikleri bakımından bazı halklarla benzerlik gösterebilir. Tarihte, Osmanlı devletinin hâkim olduğu bölgelerdeki halk tekerlemeleriyle Türk tekerlemeleri arasındaki benzerlikler oldukça fazladır.
Tekerlemeler; 
I- Oyunlarda ebe seçiminde, oyuncuların taraflarını belirlemede ve oyunların yürütülmesinde kullanılırlar.
1- Oooo.. İğne battı Canımı yaktı
Tombul kuş Arabaya koş Arabanın tekeri İstanbul’un şekeri Hop hop Bundan başka oyun yok.
2- Çık çıkalım çayıra Yem verelim ördeğe Ördek yemi yemeden Ciyak miyak demeden Aldım baktım kimi çıkardım
3- Ooooo piti piti Kremanın sepeti Terazi lastik jimnastik Biz size geldik bitlendik Hamama gittik temizlendik Dik Dik Dİk Son dersimiz matematik
II. Masal, halk hikâyesi, Orta Oyunu ve Karagöz Oyununda giriş vazifesi görürler. 
1- Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde; cinler cirit oynarken, eski hamam içinde.
2- Zaman zaman içinde, kalbur saman içinde; develer top oynarken eski harman içinde; babamın dokuz arısı vardı; dünyalar başına dardı.
3- Evvel zaman içinde kalbur saman içinde, deve tellâl pire berber iken, ben küçük teyzemin beşiğini tıngır mıngır sallar iken,Ali baba bum bum, kanadına kondum. Beş para aldı, çarşıya saldı. Baktım çarşı yok. Eve döndüm, ev yok. Çorba taşar, kaşık yok. Ambara vurdum bir tekme, ambarın kapısı açıldı. Sürahiler saçıldı. Limonu böyle keserler, çamaşırı böyle yıkarlar, suyunu da böyle sıkarlar. Benim bir zurnam var: Açılınca açılır, çalınınca çalınır. 
Tekerlemelerde devenin tellâl, pirenin berber yapılması; teyzenin beşikte tıngır mıngır sallanması, Ali Baba'ya kanat takılması gibi olağanüstü olaylar çocuklarda merak duygusunu uyandırır; düş kurmalarını sağlar. Bu yüzden,
masal okumaya giriş tekerlemeleriyle başlanılması tercih edilen bir yol olmalıdır.
III. Tekerlemelerin genel karakterinde mantık dışılık, akıl kurallarına aykırılık, abartı ve olağanüstülük vardır. Söyleyenleri de dinleyenleri de eğlendirir.
IV. Törenlerde kullanılan tekerlemelere ise tabiat güçlerini etkilemek için başvurulur. Türklerin yiğitlik işareti olan güreşlerde bu tekerlemeler daha da belirginleşir. 
“İki yiğit çıktı meydane, ikisi de birbirinden merdane. .”
 
TEKERLEMELERİN DAVRANIŞLAR ÜZERİNDE ETKİLERİ
Çocukların sözcük dağarcıklarının gelişmesine katkı sağlar, anadili sevgisini besler, çocukların okuma alışkanlığı kazanmasına yardımcı olur.
Oyunlarda kullanılan tekerlemeler çocuklarda birlikte eğlenme, gülme, toplumsallaşma bilincini geliştirir. 
 
Oyun tekerlemeleri çocuklara bazı kurallara uymaları gerektiğini anlatır.
Konuşma becerilerinin ilerlemesini sağlar.
Uygulamalı çalışmalar çocuklarda güven duygusunun gelişmesini sağlar.
 
“GÖKTEN ÜÇ ELMA DÜŞTÜ; BİRİ BANA, BİRİ OKUYANLARA, DİĞERİ DE BÜTÜN İYİ İNSANLARA OLSUN”
Sağlık ve esenlik dileklerimle, sevgiyle kalın.
 

 

Ekleyen:  Fevziye ŞİMDİ
Tarih:  9.10.2019
Yazdır:Yazdır
Eklenen Yorumlar 
Fevziye ŞİMDİ Yazıları
KİTAP TANITIMI Fevziye ŞİMDİ [ 17.7.2020 Devamı
SATILIK SEVDAFevziye ŞİMDİ [ 10.6.2020 Devamı
İSLAMİYET SONRASI DESTAN ÖRNEKLERİ:Fevziye ŞİMDİ [ 20.5.2020 Devamı
DESTAN – 1Fevziye ŞİMDİ [ 20.4.2020 Devamı
DESTANFevziye ŞİMDİ [ 2.4.2020 Devamı
ALMAN ÇOCUK EDEBİYATINDA GRİMM KARDEŞLERFevziye ŞİMDİ [ 18.3.2020 Devamı
ALMAN ÇOCUK VE GENÇLİK EDEBİYATIFevziye ŞİMDİ [ 16.2.2020 Devamı
OLUMLU YAŞAMAKFevziye ŞİMDİ [ 15.1.2020 Devamı
TÜRK EDEBİYATINDA BİLMECELERFevziye ŞİMDİ [ 7.1.2020 Devamı
İSHAK KUŞUNUN ÇAĞIRDIĞI ÇOCUKFevziye ŞİMDİ [ 22.12.2019 Devamı
SATILIK SEVDA Fevziye ŞİMDİ [ 6.11.2019 Devamı
NİNNİ...Fevziye ŞİMDİ [ 25.10.2019 Devamı
TEKERLEMELER Fevziye ŞİMDİ [ 12.9.2019 Devamı
MASAL TÜRLERİFevziye ŞİMDİ [ 19.8.2019 Devamı
MASALLARIN ÖZELLİKLERİ- 1Fevziye ŞİMDİ [ 4.8.2019 Devamı
MASALLARIN ÖZELLİKLERİ Fevziye ŞİMDİ [ 23.7.2019 Devamı
TÜRK ÇOCUK EDEBİYATININ GELİŞİMİFevziye ŞİMDİ [ 15.7.2019 Devamı
ÇOCUK VE KİTAP SEVGİSİ – 1Fevziye ŞİMDİ [ 1.7.2019 Devamı
ÇOCUK VE KİTAP SEVGİSİ Fevziye ŞİMDİ [ 21.6.2019 Devamı
MERHABA Fevziye ŞİMDİ [ 15.6.2019 Devamı
Sayfalar : 1  
Yazarlar
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN

ATATÜRK VE YUSUF AKÇURA
Bekir COŞKUN

Evler...
Yekta Güngör ÖZDEN

Toplumsal Sınav
Hüseyin TOPRAK

VAR MI ÖTESİ?...
M. Yahya EFE

İçimizdeki çocuk yaşarsa!
Orhan SELEN

BOŞ MEZARA ADAK
Harika ÖREN

BAVUL HAZIRLAMAK
Arzu KÖK

Çocuktan Gelin Olmaz!
Belma Demir AKDAĞ

ÇOCUK GELİNLER
Münevver ÖZCAN

YENİDEN DENGELENECEĞİZ ..
Ahmet GÖKSAN

NOKTANIN ORTASI
Sevgi Ünal

CORONALI BAYRAMLAR
Metin Mercimek

FELSEFE NEDİR?
Ayten YAVAŞÇA

Artık bu solan bahçede bülbüllere yer yok
Handan ÇÖLAŞAN

TEYZEM...
Şahika ÖNER

ANTALYA BEYDAĞLARININ HİKAYESİ
Mehmet KADIOĞLU

Efece Haber'de
Mahmut SELÇUK

EVDE KAL TÜRKİYEM
Fevziye ŞİMDİ

KİTAP TANITIMI
Oktay ZERRİN

MERHUM GAZETECİ HAZİNEDAR' IN ARDINDAN !
Sevinç ŞİMŞEK

Dikkat ettiniz mi?
Dr. Doğan KUŞMAN

MEHDİLİK KAVRAMI NEDİR?
Nejat TAŞKIN

NE YAZSAM DİYE DÜŞÜNÜYORUM

 

 

MICHELIN Ana Bayii GÜLER KARDEŞLER 

 

 

Her Hakkı Saklıdır. Efe'ce Haber Gazetesi © 2008 Tasarım : Linear Yazılım

Reklam