Kilis Yardımlaşma derneği 

 

 

 

Sevgisiz dostluk olmaz!

Devamı
 

 

 

 

 Abdülhamid Han Gemisi ilk sondajına başladı

magazin

 

FAİZESEVİM SANATTA ENGEL YOK VAKFIYLA EL ELE


Devamı

 
 
 
 
 
 
  AKPINAR Temmuz 2017 Sayısı
 
 
 AKPINAR Mart 2017 Sayısı
 
 
 
Bir insanlık dersi...
 
 

 Orhan SELEN

Devamı

 

  
Hava Durumu Bilgileri

 
Döviz Kurları

Anket
Anket Seçilmemiş
Diğer Anketler

Ziyaretçiler
Toplam Ziyaretçi :  27294077
Bugün Ziyaretçi :  5578
Aktif Ziyaretçiler :  5578

NEVRUZ ve GELENEKLER

 

21 Mart İlkbahar Ekinoksu, GÜN ve TÜN eşitliği; Yaz Gün dünümü bir doğa olayıdır. Yüzyıllar boyunca çeşitli kültürler içinde çeşitli anlamlarla yer bulur.
Ülkemde,Doğu Anadolu halkı için 22 Mart Nevruz gecesi, kutsaldır. O gün, herkesin yıllık rızkı ve mukadderatı belirlenir. Yeni elbiseler giyilir. Nevruz gecesi, canlı cansız bütün varlıkların Tanrı'ya secde ettikleri inancıyla, yeni yıla hazırlanılır.
"Kara Çarşamba" geleneğine bağlı olarak 17 Mart’a bağlanan gece, aile reisi aile fertleri sayısı kadar topladığı taşları, evin bacasının dış kısmına yerleştirir. Her taş bir kişiye aittir. Bayram sabahı taşların hangisinin altında kırmızı böcek bulunursa, yılın uğurlusu o ilan edilir. Ailenin uğurlu ferdi yüzü suyu hürmetine Tanrı rızkının kendilerine verildiğine inanırlar.
Gaziantep bölgesinde 22 Mart’a "Sultan Navrız" adı verilir. Bir inanca göre Sultan Navrız, güzel bir kızdır. Gökyüzünde, bileklerindeki halhalları şıkırdatarak, gergefini işleyerek, batıdan doğuya doğru göç eder. Bir diğer inanca göre "Kuş donuna" giren ve ayaklarındaki halhalı gıcırdatarak uçan bir ‘’Ermiş’’tir. Nevruz gecesi Sultan Navruz'ın geçtiği saatte uyanık olanların, bütün dileklerinin gerçekleşeceğine inanılır.
Mersin-Silifke, Diyarbakır'da, Nevruz mesire yerlerinde, eğlencelerle kutlanır. Malatya’nın bazı köylerinde “Kış Bitti Bayramı” olarak; Giresun’da “Mart Bozumu” adıyla kutlanır. Edirne’de eski hasırlar yakılır. “Mart içeri, pire dışarı” diyerek ateşler üzerinden atlanır. Kars ve çevresinde kapı dinleme ve baca-baca adetleri görülür.
Nevruz’da Tunceli çevresinde erkekler alınlarına kara sürer, subaşlarına giderek, karalarını temizlerken dua eder, dilek dilerler. Nevruz, İzmir Urla'da "Mart Dokuzu Şenlikleri" adıyla, Tire'de bugün "Sultan Nevruz Bayramı" olarak kutlanır.
Osmanlı’da Nevruz'da "Nevruziye" adı verilen telhisler yazılır. Müneccimbaşı, yeni takvimi padişahlara sunar. "Nevruziye Bahşişi" alır. Çeşitli baharatlarla Nevruziye macunları hazırlanıp porselen kapaklı kâselerle takdim edilir. Nevruziyeler önceleri fakirlere ve hastalara verilirken, sonraları herkese dağıtılır. Mesir ve Nevruz Macunu aynı uygulamayla yapılır.
"Pamuk iğne" oyununu rahmetli halamdan duymuştum. Köyden iki genç kız abdest alır ve kocaman tencereyi iki yandan tutarak buz gibi suyun başına giderler. Buzları elleriyle kırarak, tencereyi soğuk suya daldırıp, İhlâs Suresi’ni yedi kez okurlarsa; dileklerinin gerçekleşeceğine inanırlarmış. Halama ‘’Ne dilerlermiş?’’ diye sorduğumda derinden bir iç çekip ‘’Sevdiklerine kavuşmayı yavrum, sevdiklerine kavuşmayı’’derdi. Halam hiç evlenmemişti. Ayrıca Nevruz’da "Tuzluk gılik" çöreğini yiyen gençlerin kiminle evleneceğini bilme oyunu da yaygınmış.
Nevruz, kışın sona ererek Baharla birlikte kışlık evlerden yaylalara göçün başlama zamanıdır. Bazı bölgelerde, Nevruz'un Hz. Ali'nin doğum günü olduğuna ve Hz. Ali ile Hz. Fatima'nın evlenme günü olduğuna dair inanışlar da vardır. Nevruz sabahı okunan duadan sonra, süt içilir. Nevruziye adı verilen nefeslerle Hz. Ali'nin Mevlidi okunur.
Anadolu'nun bazı yörelerinde değişik bir "Kara Çarşamba" geleneği görülür. Mart ayının ilk Çarşamba günü çeşitli yiyecekler hazırlanarak birlikte yenilir. Törenler yapılır. Konuşmadan yayık yaymak adet olmuştur. Bir de evdeki çukur kaplar suyla doldurularak Nevruz gecesi avluya bir kap su konur. Ay ışığında bırakılır. Sabaha kadar uyunmaz. İbadet edilir. Dilekler kabul edilirse, teknedeki suyun altına dönüşeceğine inanılır.
Altından oluşan bir suya erişmiş olan var mıdır? Bilinmiyor. Ertesi sabah kırlarda, bostanlarda buluşulur. Çiğköfte, şareli, pirinç aşı, yumurta, maş piyvazı yenilir. Nevruz, şeker, şerbet ve çiçeklerle kutlanırken, eğlenceli oyunlar oynanır.
Uşak'ta Nevruz kutlamalarına "Yıl yenilendi" denir. Yeni yıl, yeni dilekler, yeni umutlar demektir. Sivas'ta Mart’ın 9. Günü gök gürlerse, o yıl ürünün bol olacağına; Şebinkarahisar'da 22 Mart sabahı akarsularda yıkanıldığında kuvvetli, sağlıklı olunacağına inanılır.
Ateş üzerinden atlama Nevruz törenlerine, ne zaman dahil olmuştur; pek bilinmiyor. Eski Türklerde ateş kutsaldır. Ateş Tanrı'nın hediyesidir. Güneşi temsil eder. Aydınlatır, ısıtır. Ateşin kötülükleri, hastalıkları kovduğu inancı yaygındır.
İran’da yakılan ateş tapınma amacını taşırken, ilginç adetlerle Türkiye ve Türk Kültürü’nün yayıldığı coğrafyalarda kutlanan Nevruz ‘’Ateşte temizlenme-arınma’’ anlamındadır. Nevruz ateşinden atlayanın kötülükten arındırdığına ve soğuk yayla gecelerinde ısınma amacıyla yakılan ateşin Güneş’i temsil ettiğine inanılır.
Nevruz’un kutlu, dileklerin kabul olsun Türk Dünyası…
 


 

Ekleyen:  Harika ÖREN
Tarih:  21.3.2021
İzlenme: 
Yazdır:Yazdır
Eklenen Yorumlar 
Harika ÖREN Yazıları
59. Venedik Bienali’nde kedi fare dostluğuHarika ÖREN [ 12.8.2022 Devamı
DOLU DİZGİN SANATHarika ÖREN [ 4.8.2022 Devamı
VAZGEÇİLMEZİMHarika ÖREN [ 27.7.2022 Devamı
SONUNDA BENİ BULDUHarika ÖREN [ 19.7.2022 Devamı
MAHALLEM BURNUMDA TÜTÜYORHarika ÖREN [ 15.7.2022 Devamı
Mucize Kadın Muazzez İlmiye ÇığHarika ÖREN [ 27.6.2022 Devamı
BABALARLA, UNUTULMAZ ANILAR…Harika ÖREN [ 17.6.2022 Devamı
VAKIF GECESİNDE NOSTALJİ Harika ÖREN [ 16.6.2022 Devamı
FAİZESEVİM SANATTA ENGEL YOK VAKFIYLA EL ELE Harika ÖREN [ 16.6.2022 Devamı
VAKIF GECESİNDE NOSTALJİHarika ÖREN [ 16.6.2022 Devamı
SÜR-dürülemez TÜK-enmişlikHarika ÖREN [ 6.6.2022 Devamı
TÜRKAN SAYLAN’I RAHMETLE ANIYORUZHarika ÖREN [ 30.5.2022 Devamı
EY GENÇLİK MİRASINA SAHİP ÇIK!Harika ÖREN [ 18.5.2022 Devamı
HAYAT YAŞAMAKTIRHarika ÖREN [ 11.5.2022 Devamı
Dünya Sanat Günü’nü Edirne’de KutladıkHarika ÖREN [ 23.4.2022 Devamı
RAMAZANDA İÇSELLEŞME ve EMPATİHarika ÖREN [ 19.4.2022 Devamı
RAMAZANDA İÇSELLEŞME ve EMPATİHarika ÖREN [ 19.4.2022 Devamı
RAMAZANDA İÇSELLEŞME ve EMPATİHarika ÖREN [ 19.4.2022 Devamı
Türk Polisi’ne MinnetleHarika ÖREN [ 11.4.2022 Devamı
Bin Aydan Hayırlı Ramazan AyıHarika ÖREN [ 4.4.2022 Devamı
ÇANAKKALE DESTANI 107. YılındaHarika ÖREN [ 18.3.2022 Devamı
8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar HaftasıHarika ÖREN [ 16.3.2022 Devamı
Mimoza’nın RitmiHarika ÖREN [ 2.3.2022 Devamı
BARIŞ TEK YOLDUR; SAVAŞA HAYIR!Harika ÖREN [ 27.2.2022 Devamı
Geççek, gitçek!Harika ÖREN [ 21.2.2022 Devamı
Ölümünü bilir…Harika ÖREN [ 13.2.2022 Devamı
NOSTRADAMUSHarika ÖREN [ 2.2.2022 Devamı
GELECEĞİ ÖNGÖRENLERHarika ÖREN [ 26.1.2022 Devamı
GELECEĞİN GÖBEĞİNDENHarika ÖREN [ 4.1.2022 Devamı
RESSAM GÖZÜYLE BAKINCAHarika ÖREN [ 31.12.2021 Devamı
ENGELLER AŞMAK İÇİNDİRHarika ÖREN [ 3.12.2021 Devamı
O artık benim, O bende yaşıyor!Harika ÖREN [ 12.11.2021 Devamı
13. Yayın Yılı Coşkusunu YaşıyoruzHarika ÖREN [ 8.11.2021 Devamı
Sonbahar Kore’de Festival MevsimidirHarika ÖREN [ 1.11.2021 Devamı
CUMHURİYET 98 YAŞINDAHarika ÖREN [ 28.10.2021 Devamı
Sayfalar : 1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  11  12  13  14  15  
Yazarlar
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN

KAMU YÖNETİMİ AKADEMİSİ (KAYA) ACİLEN KURULMALIDIR
Hüseyin TOPRAK

GÖÇ VE İSKAN POLİTİKASI VE KPSS ŞAİBESİ…
M. Yahya EFE

Atatürk’ün Kur’an-ı Kerim’e olan saygısı
Harika ÖREN

59. Venedik Bienali’nde kedi fare dostluğu
Belma Demir AKDAĞ

YAŞAMAK İÇİN
Ahmet GÖKSAN

ÇÖZÜMÜN PLANLANMASI
Münevver ÖZCAN

BÜTÜN BABALAR AYNI BİLİRDİM. ANLADIM Kİ DEĞİLMİŞ…
Ayten YAVAŞÇA

Artık bu solan bahçede bülbüllere yer yok
Metin Mercimek

KONUŞALIM, İŞ YAPALIM VE BEYNİMİZİ ÇALIŞTIRALIM
Sevgi Ünal

STETOSKOPLAR KANLANMASIN ARTIK
Arzu KÖK

Gençler!...
Dr. Doğan KUŞMAN

Müslüman mısınız?
Fevziye ŞİMDİ

HAYATIMIZLA OYNUYORLAR !
Oktay ZERRİN

Anadolu Mektebi Okul Paneli
Alev YILDIRIMCI

Zaman yok
Nevin BALTA

Türk Diline Gönül Verenler
Yekta Güngör ÖZDEN

Ne günlere kaldık…
Handan ÇÖLAŞAN

Bu DÜNYA
Dr. İbrahim ATEŞ

ÂŞÛRÂ GÜNÜNÜN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
Orhan SELEN

UNUTKANLIK SALGINI
Elveda TANIK

LEBALEB KONGRE...
Şahika ÖNER

SONBAHARIN İÇİNDE!
Mehmet KADIOĞLU

Efece Haber'de
Sevinç ŞİMŞEK

Bilgimiz yok, zikrimiz AŞI !

 

 

 

 

Her Hakkı Saklıdır. Efe'ce Haber Gazetesi © 2008 Tasarım : Linear Yazılım

Reklam