Milli Eğitim Vakfı'nın 41. Genel Kurulu Yapıldı
 Devamı  
 
 
 İzmir Büyükşehir’den Üniversitelilere destek
 Devamı  

 


Cumhurbaşkanı Erdoğan, Adanada gençlerle buluştu
 

 

magazin
 
 
 
Boğaz'da,
Gülben Ergen Rüzgarı
 

  Devamı   

 

 

 
 
 
 
 
 
  AKPINAR Temmuz 2017 Sayısı
 
 
 AKPINAR Mart 2017 Sayısı
 
 
 
Bir insanlık dersi...
 
 

 Orhan SELEN

Devamı

 

  
Hava Durumu Bilgileri

 
Döviz Kurları

Anket
Anket Seçilmemiş
Diğer Anketler

Ziyaretçiler
Toplam Ziyaretçi :  25594738
Bugün Ziyaretçi :  5308
Aktif Ziyaretçiler :  168

NEVRUZ ve GELENEKLER

 

21 Mart İlkbahar Ekinoksu, GÜN ve TÜN eşitliği; Yaz Gün dünümü bir doğa olayıdır. Yüzyıllar boyunca çeşitli kültürler içinde çeşitli anlamlarla yer bulur.
Ülkemde,Doğu Anadolu halkı için 22 Mart Nevruz gecesi, kutsaldır. O gün, herkesin yıllık rızkı ve mukadderatı belirlenir. Yeni elbiseler giyilir. Nevruz gecesi, canlı cansız bütün varlıkların Tanrı'ya secde ettikleri inancıyla, yeni yıla hazırlanılır.
"Kara Çarşamba" geleneğine bağlı olarak 17 Mart’a bağlanan gece, aile reisi aile fertleri sayısı kadar topladığı taşları, evin bacasının dış kısmına yerleştirir. Her taş bir kişiye aittir. Bayram sabahı taşların hangisinin altında kırmızı böcek bulunursa, yılın uğurlusu o ilan edilir. Ailenin uğurlu ferdi yüzü suyu hürmetine Tanrı rızkının kendilerine verildiğine inanırlar.
Gaziantep bölgesinde 22 Mart’a "Sultan Navrız" adı verilir. Bir inanca göre Sultan Navrız, güzel bir kızdır. Gökyüzünde, bileklerindeki halhalları şıkırdatarak, gergefini işleyerek, batıdan doğuya doğru göç eder. Bir diğer inanca göre "Kuş donuna" giren ve ayaklarındaki halhalı gıcırdatarak uçan bir ‘’Ermiş’’tir. Nevruz gecesi Sultan Navruz'ın geçtiği saatte uyanık olanların, bütün dileklerinin gerçekleşeceğine inanılır.
Mersin-Silifke, Diyarbakır'da, Nevruz mesire yerlerinde, eğlencelerle kutlanır. Malatya’nın bazı köylerinde “Kış Bitti Bayramı” olarak; Giresun’da “Mart Bozumu” adıyla kutlanır. Edirne’de eski hasırlar yakılır. “Mart içeri, pire dışarı” diyerek ateşler üzerinden atlanır. Kars ve çevresinde kapı dinleme ve baca-baca adetleri görülür.
Nevruz’da Tunceli çevresinde erkekler alınlarına kara sürer, subaşlarına giderek, karalarını temizlerken dua eder, dilek dilerler. Nevruz, İzmir Urla'da "Mart Dokuzu Şenlikleri" adıyla, Tire'de bugün "Sultan Nevruz Bayramı" olarak kutlanır.
Osmanlı’da Nevruz'da "Nevruziye" adı verilen telhisler yazılır. Müneccimbaşı, yeni takvimi padişahlara sunar. "Nevruziye Bahşişi" alır. Çeşitli baharatlarla Nevruziye macunları hazırlanıp porselen kapaklı kâselerle takdim edilir. Nevruziyeler önceleri fakirlere ve hastalara verilirken, sonraları herkese dağıtılır. Mesir ve Nevruz Macunu aynı uygulamayla yapılır.
"Pamuk iğne" oyununu rahmetli halamdan duymuştum. Köyden iki genç kız abdest alır ve kocaman tencereyi iki yandan tutarak buz gibi suyun başına giderler. Buzları elleriyle kırarak, tencereyi soğuk suya daldırıp, İhlâs Suresi’ni yedi kez okurlarsa; dileklerinin gerçekleşeceğine inanırlarmış. Halama ‘’Ne dilerlermiş?’’ diye sorduğumda derinden bir iç çekip ‘’Sevdiklerine kavuşmayı yavrum, sevdiklerine kavuşmayı’’derdi. Halam hiç evlenmemişti. Ayrıca Nevruz’da "Tuzluk gılik" çöreğini yiyen gençlerin kiminle evleneceğini bilme oyunu da yaygınmış.
Nevruz, kışın sona ererek Baharla birlikte kışlık evlerden yaylalara göçün başlama zamanıdır. Bazı bölgelerde, Nevruz'un Hz. Ali'nin doğum günü olduğuna ve Hz. Ali ile Hz. Fatima'nın evlenme günü olduğuna dair inanışlar da vardır. Nevruz sabahı okunan duadan sonra, süt içilir. Nevruziye adı verilen nefeslerle Hz. Ali'nin Mevlidi okunur.
Anadolu'nun bazı yörelerinde değişik bir "Kara Çarşamba" geleneği görülür. Mart ayının ilk Çarşamba günü çeşitli yiyecekler hazırlanarak birlikte yenilir. Törenler yapılır. Konuşmadan yayık yaymak adet olmuştur. Bir de evdeki çukur kaplar suyla doldurularak Nevruz gecesi avluya bir kap su konur. Ay ışığında bırakılır. Sabaha kadar uyunmaz. İbadet edilir. Dilekler kabul edilirse, teknedeki suyun altına dönüşeceğine inanılır.
Altından oluşan bir suya erişmiş olan var mıdır? Bilinmiyor. Ertesi sabah kırlarda, bostanlarda buluşulur. Çiğköfte, şareli, pirinç aşı, yumurta, maş piyvazı yenilir. Nevruz, şeker, şerbet ve çiçeklerle kutlanırken, eğlenceli oyunlar oynanır.
Uşak'ta Nevruz kutlamalarına "Yıl yenilendi" denir. Yeni yıl, yeni dilekler, yeni umutlar demektir. Sivas'ta Mart’ın 9. Günü gök gürlerse, o yıl ürünün bol olacağına; Şebinkarahisar'da 22 Mart sabahı akarsularda yıkanıldığında kuvvetli, sağlıklı olunacağına inanılır.
Ateş üzerinden atlama Nevruz törenlerine, ne zaman dahil olmuştur; pek bilinmiyor. Eski Türklerde ateş kutsaldır. Ateş Tanrı'nın hediyesidir. Güneşi temsil eder. Aydınlatır, ısıtır. Ateşin kötülükleri, hastalıkları kovduğu inancı yaygındır.
İran’da yakılan ateş tapınma amacını taşırken, ilginç adetlerle Türkiye ve Türk Kültürü’nün yayıldığı coğrafyalarda kutlanan Nevruz ‘’Ateşte temizlenme-arınma’’ anlamındadır. Nevruz ateşinden atlayanın kötülükten arındırdığına ve soğuk yayla gecelerinde ısınma amacıyla yakılan ateşin Güneş’i temsil ettiğine inanılır.
Nevruz’un kutlu, dileklerin kabul olsun Türk Dünyası…
 


 

Ekleyen:  Harika ÖREN
Tarih:  21.3.2021
İzlenme:  189
Yazdır:Yazdır
Eklenen Yorumlar 
Harika ÖREN Yazıları
16. Cİ Haliç Tersane’deHarika ÖREN [ 11.10.2021 Devamı
Bol köpüklü Türk KahvesiHarika ÖREN [ 4.10.2021 Devamı
İşte benim! ZEKİ MÜRENHarika ÖREN [ 24.9.2021 Devamı
DUA TEPE’yi dinliyorum.Harika ÖREN [ 2.9.2021 Devamı
KIRAÇDA SESSİZ HEYKELLERHarika ÖREN [ 26.8.2021 Devamı
KIRAÇDA SESSİZ HEYKELLERHarika ÖREN [ 26.8.2021 Devamı
FİKRET OTYAM Anısına SaygıylaHarika ÖREN [ 17.8.2021 Devamı
İSTANBUL’da DENİZ SEFASI Nasıl Başlar?Harika ÖREN [ 15.8.2021 Devamı
Aklım ADA’da KaldıHarika ÖREN [ 19.7.2021 Devamı
Büyükada’da PEMBE DÜŞLERHarika ÖREN [ 29.6.2021 Devamı
Bugün Babalık Yapanların GünüHarika ÖREN [ 20.6.2021 Devamı
Marmara Yüzümüze TükürdüHarika ÖREN [ 13.6.2021 Devamı
Sanat etkinlikleri normaleşiyorHarika ÖREN [ 1.6.2021 Devamı
BAHAR YAZ’A DÖNERKEN…Harika ÖREN [ 24.5.2021 Devamı
Doğum günüm 19 MayısHarika ÖREN [ 18.5.2021 Devamı
Bayram kahvesini yudumlarkenHarika ÖREN [ 13.5.2021 Devamı
BİLİYOR MUSUNUZ?Harika ÖREN [ 2.5.2021 Devamı
Tabletten Kitaba Uzanan YolHarika ÖREN [ 25.4.2021 Devamı
T.B.M.M. KURULUŞU ve 23 NİSAN 101.YILHarika ÖREN [ 24.4.2021 Devamı
MAHYA IŞIKLARIHarika ÖREN [ 19.4.2021 Devamı
11 Ayın Sultanına Selam OlsunHarika ÖREN [ 13.4.2021 Devamı
Türk Polis Teşkilatı’nın YıldönümüHarika ÖREN [ 10.4.2021 Devamı
KİTAPLAR ve KÜTÜPHANELERHarika ÖREN [ 6.4.2021 Devamı
SU ve ORMANHarika ÖREN [ 6.4.2021 Devamı
GÜNDEM...Harika ÖREN [ 29.3.2021 Devamı
BİR HİLAL UĞRUNA YA RAB!Harika ÖREN [ 18.3.2021 Devamı
Tıp TarihiHarika ÖREN [ 14.3.2021 Devamı
BUGÜN DÜNYA KADINLAR GÜNÜHarika ÖREN [ 7.3.2021 Devamı
Mimoza’dan Nobel’eHarika ÖREN [ 28.2.2021 Devamı
ATATÜRK TÜRK KADINI’nı GÖRDÜ.Harika ÖREN [ 21.2.2021 Devamı
MÜZEYYEN UNUTULUR MU?Harika ÖREN [ 11.2.2021 Devamı
Merhaba cüce ŞubatHarika ÖREN [ 1.2.2021 Devamı
Eğitimde yarıyıl bitti…Harika ÖREN [ 29.1.2021 Devamı
Eğitimde yarıyıl bitti…Harika ÖREN [ 28.1.2021 Devamı
Covid-19 Mobbing gölgesindeki kadınlarHarika ÖREN [ 18.1.2021 Devamı
Sayfalar : 1  2  3  4  5  6  7  8  9  10  11  12  13  14  
Yazarlar
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN

YENİ KEMALİZM OLAMAZ AMA GÜNCEL KEMALİZM OLABİLİR
Hüseyin TOPRAK

KEBABI SEVİYORUM…
M. Yahya EFE

“Yıkın Heykellerimi”
Orhan SELEN

UNUTKANLIK SALGINI
Harika ÖREN

16. Cİ Haliç Tersane’de
Ahmet GÖKSAN

GENCİN BİLİNÇLİSİ
Belma Demir AKDAĞ

EKİM AYININ GETİRDİKLERİ
Ayten YAVAŞÇA

GÜNEŞ İLE ÖZDEŞLEŞMİŞ ÜZÜMLERİN AŞKI!
Alev YILDIRIMCI

SERZENİŞ
Metin Mercimek

DUYGUSAL BOŞLUĞUN OLUŞMASI
Şahika ÖNER

SONBAHARIN İÇİNDE!
Nevin BALTA

26 Eylül Türk Dil Bayramı’nın 89. Yılı
Münevver ÖZCAN

ŞİKAYET ETME DEĞİŞTİR ..
Arzu KÖK

Geleceğini Vuran Ülke Arzu KÖK
Dr. Doğan KUŞMAN

KURANI KERİMİ OKUMAK DEĞİL YAŞAMAK LAZIM!
Elveda TANIK

LEBALEB KONGRE...
Dr. İbrahim ATEŞ

ÂŞÛRÂ GÜNÜNÜN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
Handan ÇÖLAŞAN

Yine günlarden bayram
Sevinç ŞİMŞEK

Bilgimiz yok, zikrimiz AŞI !
Fevziye ŞİMDİ

KÜRESEL ISINMA VE SERA ETKİSİ
Oktay ZERRİN

ŞİDDET ŞİDDETİ DOĞURUR !
Sevgi Ünal

DİKEN ÜSTÜ
Samet Şimşek

Parçalanmış bir toplumda GENÇ olmak
Mehmet KADIOĞLU

Efece Haber'de

 

 

 

 

Her Hakkı Saklıdır. Efe'ce Haber Gazetesi © 2008 Tasarım : Linear Yazılım

Reklam