Son Dakika :   
 
 
 
 

 Mehmet Temel'i Ziyaret

 Devamı
 
 

 KİLYAD TSM Korosu

Şef Cengiz Taşkent

 Devamı

 

 

 
  
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, bu ay ikinci kez Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile yüz yüze görüşecek.

 Devamı

 magazin
 SAKARYA ZAFERİ Çalıştay ve Sergisi
Harika Ören /efecehaber /Ankara- Sakarya Zaferi Kutlamaları, Zafer Haftası etkinlikleri kapsamında 2018’de ilk defa Sakarya Zaferi temalı çalıştay ve sergi düzenlendi.
  Devamı
 
 
Şimdi okullu olduk, sınıfları doldurduk!
 
Oktay Zerrin
  Devamı
 
 
 
 
  AKPINAR Temmuz 2017 Sayısı
 
 
 AKPINAR Mart 2017 Sayısı
 
 
 

  
Hava Durumu Bilgileri

 
Döviz Kurları
altın fiyatları

Anket
Anket Seçilmemiş
Diğer Anketler

 


 
 
Ziyaretçiler
Toplam Ziyaretçi :  18367705
Bugün Ziyaretçi :  2590
Aktif Ziyaretçiler :  81

PALUZE, PALUDE, PELTE, PELTEŞİN
 

 
Farsça “pâlûde”, saf haline getirilmiş, süzülmüş sözcüğünden dilimize geçmiş tatlı mutfağımızın en eski tatlılarından birisidir. Farklı şekillerde karşımıza çıkabilir. Örneğin, “pelte”, “pelteşin” ve “paluze” ve “fâlûzec” gibi.
 
Arapça adı fâlûzec ama 13. yüzyıla ait fâluzec adlı tatlının bir çeşit badem ezmesi olduğu biliniyor. 14. yüzyıla ait bir başka Arapça yemek kitabında ise iki fâlûzec tarifinden birisi - bal/ şeker, nişasta, safran ve susam yağıyla pişirilen - bizim pelteye daha çok benziyor. (1)
 
Yüzyıllarca şairlerimize ilham vermiş bu narin tatlı. Hatta Mevlânâ’nın Defter-i Kebir’inde de yer almıştır. (2)
 
“Öyle tatlar var sende, öylesine tatlısın ki,
Yağlıya, ballıya boş vermişsin
Kendi yağınla kavrul, kendi balınla tatla,
Zaten pâlûzesin, tattan, lezzetten ibaretsin sen
 
Mevlânâ’nın pâlûzesinin badem ile hazırlandığını tahmin edebiliyoruz ama bademin yerini nişastanın nasıl aldığını.. Büyük bir olasılıkla badem yerine nişastanın kullanılmasıyla yaygınlaşmış bu kadar.. Nişasta bademe göre çok ekonomik. Üstelik nişastalı tatlıların kolay hazmedilmesi ve yararlı olması da önemli rol oynamış olsa gerek.
 
Ekonomik olması lüksün, şaşaanın, lezzetin yarıştığı Osmanlı Saraylarında beğenilen bir tatlı olmasına engel değil.. Çünkü peltenin adı 16. Yüzyıla ait Saray Mutfağı defterleri arasında sık sık geçiyor. 17. yüzyılda da Sarayda paşalara verilen yemeklerde beş altı günde bir pelte sunulduğu tespit edilebiliyor. Hatta ek bilgi olarak Osmanlı Sarayında Kanûnî döneminde “pâlûdecilik” görevi ihdas edildiği de biliyor. (3)
 
Tatlının çeşitlemelerine bakınca her çeşit meyve suyunun kullanıldığı görülüyor. Frenk üzümü, vişne, kayısı, karadut, çilek, ayva, ekşi nar, kızılcık, portakal, erik, ekşi elma.. Hatta Şirvâni’nin kitabında sumaklı pâlûzeyi bile görebiliyoruz. Sadece tatlı olarak tüketilmiyor hatta sıcak içecek olarak salep gibi de içilebiliyor.
 
Portakalın en bol olduğu, sulu, kocaman iştah açan portakalları görünce anneannemin portakallı paluzesini anımsadım ve hemen başladım portakalların suyunu çıkarmaya.. İşte mütevazi tarifim ve fotoğrafı.. (4) Annem çok beğendi bakalım siz de beğenecek misiniz?
 
PALUZE (PALUDE)
 
Malzeme:
4 su bardağı meyve suyu
½ su bardağı buğday nişastası
1/3 su bardağı su (1 yemek kaşığı)
1 su bardağı şeker
Süslemek için badem veya fıstık
 
Hazırlanışı:
Nişasta soğuk suda eritilir. Meyve suyuna önce şeker sonra eritilen nişasta eklenir. Koyulaşıncaya kadar pişirilir. Kaselere konduktan sonra badem, fıstık veya meyve ile süslenerek servis edilir.
 
Not: Arzu ederseniz ocaktan almadan önce çok az portakal rendesi ekleyebilirsiniz.
Tarif 6 kişiliktir.
 
KAYNAKLAR
1) Işın, P.M. Gülbeşeker, Türk Tatlıları Tarihi, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul 2008, s. 204.
2) Işın, a.g.e.s. 206.
3) Işın, a.g.e.s. 207
4) Tokuz, G. Gaziantep Tatlıları, Gaziantep Üniversitesi Vakfı Yayını, Gaziantep, 1995, s. 76.
 
Ekleyen:  Gonca TOKUZ
Tarih:  31.3.2014
Yazdır:Yazdır
Eklenen Yorumlar 
Gonca TOKUZ Yazıları
ÖCCE (Kilis)Gonca TOKUZ [ 1.5.2016 Devamı
KUZU KULAĞI BUĞULAMASIGonca TOKUZ [ 15.3.2016 Devamı
KÖLÜK AŞIGonca TOKUZ [ 18.2.2016 Devamı
AYVALI TARAKLIK TAVASI (GAZİATEP)Gonca TOKUZ [ 29.12.2015 Devamı
KABAK TATLISI (SAKARYA)Gonca TOKUZ [ 1.12.2015 Devamı
KELEK TURŞUSUGonca TOKUZ [ 21.10.2015 Devamı
NAKIŞLI DOLMA/ALLI YEŞİLLİ DOLMA (GAZİANTEP)Gonca TOKUZ [ 30.8.2015 Devamı
KEÇİ BACAĞI (Çanakkale-Biga)Gonca TOKUZ [ 10.8.2015 Devamı
KIZARTMA (Kilis)Gonca TOKUZ [ 17.7.2015 Devamı
KABAK OTURTMA (Gaziantep)Gonca TOKUZ [ 11.6.2015 Devamı
TİP (İNCİR) REÇELİGonca TOKUZ [ 8.5.2015 Devamı
YOĞURTMAÇ/YUĞURTMAÇ (Tokat)Gonca TOKUZ [ 30.3.2015 Devamı
ACEM PİLAVI (KAHRAMANMARAŞ)Gonca TOKUZ [ 22.2.2015 Devamı
“PIRASA PARA İLE, HER ŞEY SIRA İLE”Gonca TOKUZ [ 29.1.2015 Devamı
SARMA VE PODVARAK Gonca TOKUZ [ 8.1.2015 Devamı
KABAK BORANİSİ (Antakya)Gonca TOKUZ [ 11.12.2014 Devamı
AŞÛREGonca TOKUZ [ 3.11.2014 Devamı
BAKLAVA Gonca TOKUZ [ 6.10.2014 Devamı
YEŞİLYURT KÖYÜ VE ÇİÇEK REÇELLERİ Gonca TOKUZ [ 26.8.2014 Devamı
ZERDE Gonca TOKUZ [ 28.7.2014 Devamı
HAYTALYA Gonca TOKUZ [ 7.7.2014 Devamı
MULUHİYE-MOLOHİYA Gonca TOKUZ [ 16.6.2014 Devamı
ZEYTİN BÖREĞİ / ZEYTİN PİDESİ Gonca TOKUZ [ 11.5.2014 Devamı
ÇAĞLA AŞI, ERİK SULUSU.. Gonca TOKUZ [ 27.4.2014 Devamı
SAC KÖFTESİ Gonca TOKUZ [ 14.3.2014 Devamı
ŞİVEYDİZ (ŞAVİ BİL DİST) Gonca TOKUZ [ 21.2.2014 Devamı
ZÜNGÜL Gonca TOKUZ [ 10.2.2014 Devamı
KABURGA, EĞE, EĞEĞİ DOLMASI, KALEK Gonca TOKUZ [ 27.1.2014 Devamı
LEBEN, LEBENİYE, KİBBE LEBENİYE, KEL LEBENİYE.. Gonca TOKUZ [ 17.1.2014 Devamı
AYVA AŞI - AYVA YEMEĞİ Gonca TOKUZ [ 3.1.2014 Devamı
TATLARIN BÜYÜLÜ DÜNYASI Gonca TOKUZ [ 3.1.2014 Devamı
Sayfalar : 1  
Yazarlar
Prof. Dr. Anıl ÇEÇEN

ORTA DOĞU BARIŞ KONFERANSI
Prof. Dr. Hikmet Y CELKAN

DEMOKRASİ ÜZERİNE (1)
Hüseyin TOPRAK

YOZLAŞMA – MI?...
M. Yahya EFE

Okullarda önlük yararlıdır
Nurcan OFLUOĞLU ŞEN

Ne mutlu...
Orhan SELEN

ÇEVRE CİNAYETLERİ
Harika ÖREN

MİLLİ PARK POLATLI
Belma Demir AKDAĞ

YAĞMUR GİBİ ÜSTÜMÜZE YAĞSA DA
Sevgi Ünal

İLK GÜNÜM VE BUGÜN
Elveda TANIK

FIRSATÇILIK…
Nusret KEBAPÇI

EKONOMİK BAĞIMSIZLIK…
Münevver ÖZCAN

YAKTIĞIM ÖĞRENME AŞKI HİÇ SÖNMEYECEK
Arzu KÖK

Havalimanı…
Handan ÇÖLAŞAN

SONBAHAR
Ahmet GÖKSAN

PAZAR’LIK BAŞKA KAPIYA
İlknur Bakış

Mavi kelebeklerin hikâyesini bilir misiniz?
Dr. Doğan KUŞMAN

YAŞADIĞIMIZ OLAYLARDAN BİR MESAJ ALABİLİYOR MUYUZ?
Ayten YAVAŞÇA

Antakya Medeniyetler Korosu Konseri
Mahmut SELÇUK

SELAM OLSUN
Nejat TAŞKIN

DOSTLAR VE ANILAR...
Melek Adalet ÖNOL

Kuş takılsın kanadına
Metin Mercimek

METROPOL HAYATI
Oktay ZERRİN

ŞİMDİ OKULLU OLDUK, SINIFLARI DOLDURDUK
Şahika ÖNER

ANALARIMIZIN BAYRAM SOFRALARI!
Sevinç ŞİMŞEK

Bugün annemi yad ettim
Serap Düzgören ARI

... Bulamıyorum!

  

 

 

 
Her Hakkı Saklıdır. Efe'ce Haber Gazetesi © 2008 Tasarım : Linear Yazılım

Reklam